Macron’dan Hürmüz Diplomasisi: “Abluka Koşulsuz Olarak Kaldırılmalı”
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, Hürmüz Boğazı’ndaki tıkanıklığı aşmak ve küresel enerji arzını güvence altına almak için yoğun bir diplomasi trafiği başlattı. Macron, boğazın yeniden açılması ve seyrüsefer özgürlüğünün tesisi amacıyla İranlı yetkililerle doğrudan temas kuracağını ve tarafları ikna etmek için bir koalisyon oluşturduklarını duyurdu.
“Koordineli Bir Açılış Tek Çözümdür”
Ermenistan’ın başkenti Erivan’da düzenlenen Avrupa Siyasi Topluluğu (AST) Zirvesi’nde konuşan Macron, Hürmüz Boğazı’nın sadece askeri güçle değil, İran ve ABD arasında sağlanacak bir koordinasyonla açılması gerektiğini vurguladı. Macron’un çözüm planında şu noktalar öne çıktı:
- Geçiş Ücretine Hayır: Boğazın, herhangi bir kısıtlama veya geçiş ücreti alınmaksızın uluslararası hukuka uygun şekilde açılması.
- Seyrüsefer Özgürlüğü: Çatışma öncesi geçerli olan tam serbestlik rejimine kalıcı olarak dönülmesi.
- Avrupa Misyonu: Fransa ve Birleşik Krallık’ın öncülüğünde, ticari gemilere ve sigortacılara güven verecek çok uluslu bir izleme misyonu kurulması.
Pezeşkiyan ile Kritik Telefon Görüşmesi
Macron, geçtiğimiz günlerde İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan ile gerçekleştirdiği telefon görüşmesinde, Hürmüz Boğazı’ndaki ablukanın “derhal ve koşulsuz” olarak kaldırılması çağrısında bulundu. Görüşmede; BAE’deki sivil altyapılara ve ticari gemilere yönelik saldırıları kınayan Macron, tırmanan gerilimin nükleer ve bölgesel müzakereleri de baltaladığını hatırlattı.
“Güç Kullanılan Operasyonlara Katılmayacağız”
ABD Başkanı Donald Trump’ın bölgedeki askeri baskıyı artırma stratejisine de değinen Macron, Fransa’nın pozisyonunu net bir şekilde ortaya koydu:
“ABD’nin boğazı açma isteğini destekliyoruz ancak çerçevesi net olmayan ve güç kullanılarak yapılan askeri operasyonlara katılmayacağız. Amacımız, diplomatik yollarla kademeli bir normalleşme sağlamaktır.”
Charles de Gaulle Bölgede
Fransa, diplomatik çabalarını sahada da destekliyor. Macron, Fransız uçak gemisi Charles de Gaulle’ün bölgeye önceden konumlandırıldığını hatırlatarak, bu varlığın bölgedeki barışçıl misyonu desteklemek ve deniz trafiğine güven aşılamak amacıyla orada olduğunu belirtti.
İran Cumhurbaşkanı Pezeşkiyan ise görüşmede, ABD’ye olan güvensizliğin altını çizerek, İran halkının haklarının güvence altına alınması şartıyla diplomatik yolları takip etmeye hazır olduklarını bildirdi. Macron’un bir sonraki durağı, bu süreci koordine etmek üzere ABD Başkanı Trump ile bir görüşme gerçekleştirmek olacak.