ABD Donanması’nda savaş bütçesi alarmı: Maaş fonları operasyonlara kaydırıldı
ABD’nin İran savaşı nedeniyle artan askeri harcamaları, ülkenin donanmasında ciddi bütçe sıkıntılarına yol açtı. İngiliz The Guardian gazetesinin ulaştığı belgeler ve donanma yetkilileri, savunma yüklenicileri ile analistlerle yapılan görüşmeler, ABD Donanması’nın mali açıdan giderek daha fazla zorlandığını ortaya koydu.
ABD-İsrail ortak operasyonlarında kullanılan yoğun miktardaki mühimmatın stokları kritik seviyelere yaklaştırdığı, İran’ın misilleme saldırılarının ise Orta Doğu’daki stratejik askeri tesislere zarar vererek savunma bütçeleri üzerindeki baskıyı artırdığı belirtildi.
Pentagon içinde donanmanın finansmanına ilişkin hazırlanan bir bilgi notunda, çatışma operasyonlarının finanse edilmesi amacıyla personel hesaplarındaki kaynaklara başvurulduğu ve bu durumun “maaş ödemelerinde açıklar” oluşturabileceği uyarısı yapıldı.
Eski donanma subayı ve analist Harlan Ullman, yaşanan süreci “kumbaranın kırılması” şeklinde nitelendirerek mevcut kaynakların hızla tükendiğini ifade etti.
Yetkililer ve donanma yüklenicileri de nakit sıkıntısı nedeniyle kıyı tesislerindeki acil olmayan bakım ve onarım çalışmalarının ertelendiğini doğruladı.
Maaş fonları savaş operasyonlarına kaydırıldı
ABD Başkanı Donald Trump’ın 28 Şubat’ta başlattığı İran savaşı, donanmanın mevcut bütçesini kısa sürede tüketti.
İlk saldırı dalgasını yöneten ve daha sonra kapsamlı bir deniz ablukası uygulayan ABD Donanması, savaşın en büyük finansal yükünü üstlenen askeri kuvvetlerden biri oldu.
Beyaz Saray, savaş harcamalarının karşılanabilmesi için Kongre’den acil ek bütçe talebinde bulundu. Ancak kamuoyu desteğinin düşük olması nedeniyle söz konusu talebin Kongre’den geçme ihtimalinin zayıf olduğu değerlendiriliyor.
Donanmanın bütçe planlaması hakkında bilgi sahibi bir yetkili, bazı kaynakların savaş operasyonlarına aktarıldığını belirterek, maaş ödemelerinin zamanında yapılabilmesi için diğer kullanılmamış fonların devreye sokulduğunu söyledi.
Yetkili, “Maaşlar için ayrılan para yurt dışı operasyonlarını finanse etmek için çekildi. Şimdi henüz harcanmamış diğer fonlarla bu hesaplar kapatılmaya çalışılıyor. Maaş çeklerimizin zamanında yatması için bütçe yamalama yoluna gidiliyor.” ifadelerini kullandı.
ABD Donanması’nın 2026 yılı için yaklaşık 300 milyar dolarlık bütçesi bulunuyor. Bu kaynak personel giderleri, gemi yapımı, silah tedariki ve günlük operasyonlar gibi farklı kalemlere ayrılıyor. Mevzuat ise bu bütçe kalemleri arasında keyfi kaynak aktarımını sınırlandırıyor.
Konu, Kongre oturumlarında da gündeme geldi. Senatör Susan Collins, bazı askeri birimlerin kısa vadeli ödeme sorunlarıyla karşı karşıya olduğunu dile getirdi.
Donanma Sözcülüğü ise operasyon ve bakım fonlarının tamamen tükenmediğini, mevcut maaş yükümlülüklerinin zamanında karşılanabilmesi için kaynakların aktif şekilde yönetildiğini savundu.
Pentagon’da bütçe krizi tartışması
Amerikan Enterprise Enstitüsü savunma analisti Todd Harrison, yaşanan bütçe sıkıntısının ordu içerisinde bir sır olmadığını belirtti.
Harrison, Pentagon’daki sivil yöneticilerin siyasi gerekçeler nedeniyle sorunu kamuoyu önünde açık şekilde tartışmaktan kaçındığını ifade etti.
Savunma Bakanı Pete Hegseth de Kongre’ye acil fon çağrısında bulunarak aksi durumda kritik bütçe açıklarıyla karşılaşılabileceği uyarısında bulundu.
Hegseth, İran savaşının maliyetinin şu ana kadar 35,7 milyar dolara ulaştığını açıkladı.
Trump yönetiminin Savunma Bakanlığı için Kongre’den talep ettiği 67 milyar dolarlık acil bütçe paketinin ne kadarının donanmaya aktarılacağı ise henüz netleşmedi.
Temsilciler Meclisi temmuz ayında savaş harcamaları için 73 milyar dolar ayrılmasını öngören tasarıyı kabul etti. Ancak söz konusu düzenlemenin yasalaşma ihtimalinin düşük olduğu değerlendiriliyor.
ABD’nin İran savaşı uzadıkça askeri harcamaların daha da artması beklenirken, donanmanın mevcut bütçesi üzerindeki baskının operasyonların sürdürülebilirliği ve personel ödemeleri açısından yeni sorunlara yol açabileceği belirtiliyor.