Macaristan’da Tarihi Dönüm Noktası: Peter Magyar Başbakanlık Yeminini Etti
Macaristan’da 16 yıllık Viktor Orban dönemi resmen sona erdi. 12 Nisan seçimlerinde tarihi bir zafer kazanan Tisza Partisi lideri Peter Magyar, parlamentoda yapılan oylamanın ardından yemin ederek görevine başladı. Magyar’ın göreve gelişi, Avrupa Birliği (AB) ile ilişkilerde yeni bir sayfanın ve Budapeşte’de köklü bir sistem değişikliğinin sinyali olarak görülüyor.
Parlamento’da Ezici Çoğunluk
Macaristan Parlamentosu’nun açılış oturumunda yapılan oylamaya 199 milletvekilinden 195’i katıldı. Peter Magyar, 140 “evet” oyu ile başbakan seçilirken, 54 milletvekili “hayır” oyu kullandı, bir vekil ise çekimser kaldı. Yemin töreni, parlamento binası önüne kurulan dev ekranlardan binlerce Budapeşteli tarafından coşkuyla takip edildi.
“Sadece Hükümeti Değil, Sistemi Değiştiriyoruz”
Kürsüye çıkan Başbakan Magyar, Macar halkının kendisine sadece bir hükümet değişikliği değil, bir sistem değişikliği yetkisi verdiğini vurguladı:
“Macar halkı, bize onlarca yıllık savrulmuşluğa son verme yetkisi verdi. Macaristan tarihinin yeni bir sayfasını açıyoruz. Sadece hükümeti değiştirmek için değil, sistemi de değiştirmek, yeniden başlamak için buradayız.”
Cumhurbaşkanı Sulyok’a İstifa Çağrısı
Konuşmasının en çarpıcı anı, Magyar’ın töreni izleyen Cumhurbaşkanı Tamas Sulyok’a yönelik sert çıkışı oldu. Orban dönemindeki hatalara göz yummakla suçladığı Sulyok’a dönen Magyar, “Hala yapabiliyorken gitme zamanınız geldi Sayın Cumhurbaşkanı” diyerek açıkça istifa çağrısında bulundu. Bu sözler meclis salonunda büyük alkış toplarken, Sulyok’un rahatsızlığı kameralara yansıdı.
AB Bayrağı 12 Yıl Sonra Geri Döndü
Yeni dönemin ilk sembolik icraatı ise Parlamento Başkanı Agnes Forsthoffer’dan geldi. Orban döneminde binadan kaldırılan Avrupa Birliği bayrağı, Forsthoffer’ın talimatıyla 12 yıl aradan sonra yeniden parlamento binasına asıldı. Forsthoffer, bu adımı “Avrupa rotasına geri dönüşün sembolü” olarak niteledi.
Skandallar Zincirinden İktidara Uzanan Yol
Peter Magyar’ın yükselişi, Macaristan’ı sarsan çocuk istismarı skandalıyla başladı:
- Fidesz’den Kopuş: Orban hükümetinde görev yapan bir hukukçu olan Magyar, eski Cumhurbaşkanı Katalin Novak’ın bir pedofili davasındaki mahkumu affetmesi sonrası patlak veren skandalın ardından Fidesz’den istifa etmişti.
- Ailevi ve Siyasi Kriz: Skandalın merkezindeki isimlerden olan ve istifa eden dönemin Adalet Bakanı Judit Varga, Peter Magyar’ın 2023 yılında boşandığı eski eşiydi. Magyar, eski eşinin hükümeti “mafya” olarak tanımladığı ses kayıtlarını yayınlayarak büyük bir siyasi deprem yaratmıştı.
- Tisza Partisi’nin Yükselişi: 1981 doğumlu genç siyasetçi, küçük bir parti olan Tisza’ya katılarak kısa sürede muhalefetin lideri konumuna geldi. Yolsuzluk karşıtı ve AB yanlısı söylemleriyle 12 Nisan seçimlerinde Orban’ın koalisyonunu mağlup ederek parlamentoda üçte iki çoğunluğu elde etti.
Macaristan’ın bu yeni dönemde hukukun üstünlüğü ve yolsuzlukla mücadele konularında AB ile daha uyumlu bir politika izlemesi bekleniyor.