Ebola mücadelesine Batı’dan bütçe darbesi: Salgın küresel riske dönebilir
Kongo Demokratik Cumhuriyeti’nin (KDC) doğusunda başlayan ve Uganda’ya sıçrayan yeni Ebola salgını, derin bir finansal krizin gölgesinde yayılmaya devam ediyor. ABD’de uluslararası yardım kuruluşlarının bütçelerinde giderek artan kesintilerin ardından yaşanan bu ilk büyük Ebola krizi, sahadaki müdahale altyapısını felç etme noktasına getirdi. ABD’nin KDC’ye yönelik dış yardımının geçmiş dönemlerdeki 1,4 milyar dolar seviyesinden bu yıl sert bir düşüşle 21 milyon dolara gerilemesi, fon krizinin boyutunu gözler önüne serdi.
Laboratuvar Eksikliği Vaka Takibini Engelliyor
Salgının merkez üssü olan Ituri eyaletinin başkenti Bunia’da faaliyet gösteren insani yardım kuruluşu Alima’nın koordinatörü Dr. Papys Lame, virüsün resmi olarak ilan edilmeden önce topluluk içinde uzun süre fark edilmeden yayıldığını açıkladı. Ebola’nın ilk belirtilerinin sıtma ve tifo ile benzerlik göstermesi ve bölgede yeterli laboratuvar test imkanının bulunmaması, vaka takibini imkansız hale getiriyor.
Mevcut verilerin buz dağının sadece görünen kısmı olduğunu belirten uzmanlar, tedavi imkanlarının yetersizliği nedeniyle ölüm oranlarının hızla arttığını vurguluyor. Bunia’daki tıp merkezinde hastaları tedavi eden en az beş doktor ve hemşire de virüs kaparak hayatını kaybetti.
Güven Sorunu ve Merkeze Saldırı
Tıbbi yetersizliklerin yanı sıra, yerel halk ile insani yardım ekipleri arasındaki güvensizlik de krizi derinleştiriyor. Bölgedeki bazı toplulukların virüsün varlığını inkar etmesi ve defin kurallarına tepki göstermesi gerilimi tırmandırıyor. Rwampara bölgesinde hayatını kaybeden genç bir futbolcunun naaşını geleneksel yöntemlerle defnetmek isteyen bir grup, Ebola tedavi merkezini ateşe verdi.
Küresel Refleks Eksikliği ve Karantina Önlemleri
Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) salgını “uluslararası kamu sağlığı acil durumu” olarak ilan ederken, Oxford Üniversitesi bilim insanları iki ay içinde klinik deneylerine başlanabilecek bir Ebola aşısı üzerinde çalıştıklarını duyurdu.
Geçmiş salgınların aksine küresel düzeyde ortak bir finansal ve lojistik refleks gösterilemezken, ABD yönetimi bölgeden gelen yolculara sınır önlemlerini artırmayı ve Kenya’da Amerikalı hastalar için bir karantina merkezi kurmayı tercih etti. Sahada çalışan tıbbi ekipler ise acil uluslararası lojistik, temiz su ve uzman desteği çağrısını yineliyor.