AB’den Rusya’ya “Kimyasal Silah Kullanımını Durdur” Çağrısı ve Yeni Yaptırım Uyarısı

AB’den Rusya’ya “Kimyasal Silah Kullanımını Durdur” Çağrısı ve Yeni Yaptırım Uyarısı

Avrupa Birliği (AB), Rusya’nın Ukrayna’da kimyasal silah kullandığı yönündeki iddialar üzerine Moskova’ya bu silahların kullanımını derhal sonlandırma çağrısında bulundu. AB Dış İlişkiler Servisi (EEAS), sorumlulara karşı ilave yaptırımlar uygulamaya hazır olunduğunu bildirdi.

AB Dış İlişkiler Servisinden (EEAS) yapılan yazılı açıklamada, Rusya’ya “Ukrayna’da kimyasal silah kullanımını derhal sonlandırma ve Kimyasal Silahlar Sözleşmesi’ne tam uyum sağlama” çağrısı yapıldı.

“Uluslararası Hukukun İhlali”

Ukrayna’nın yürüttüğü ulusal soruşturmanın, Rus güçlerinin cephe hattında toplumsal olaylara müdahalede kullanılan kimyasal maddeleri yaygın ve sistematik biçimde silah olarak kullandığını ortaya koyduğu savunulan açıklamada, kimyasal silahların kim tarafından, nerede ve hangi koşulda kullanılırsa kullanılsın uluslararası hukukun ihlali olduğu vurgulandı. Bu tür olayların kapsamlı şekilde soruşturulması ve sorumluların adalet önüne çıkarılması gerektiği belirtildi.

AB’nin kimyasal silahların yayılması ve kullanımına karışanlara yönelik kısıtlayıcı tedbirleri kısa süre önce uzattığı hatırlatılan açıklamada, sorumlulara karşı ilave yaptırımlar uygulanmaya hazır olunduğu ifade edildi.

OPCW’ye “Yetkini Kullan” Çağrısı

Açıklamada, Kimyasal Silahların Yasaklanması Örgütünün (OPCW) mevcut kanıtlar ışığında ihlallerin sorumlularını belirlemek üzere yetkisini gecikmeksizin kullanması istendi. Sorumluların hesap vermemesinin Kimyasal Silahlar Sözleşmesi’nin ve kimyasal silah kullanımına karşı uluslararası normların güvenilirliğini zedeleyebileceği uyarısında bulunuldu. Ayrıca, Ukraynalı yetkililerin yürüttüğü soruşturma yönteminin OPCW tarafından doğrulandığı belirtilerek Ukraynalı yetkililere çalışmalarından dolayı teşekkür edildi.

Ukrayna’nın Soruşturması ve Sürecin Arka Planı

Soruşturma dosyasına ve tarafların açıklamalarına yansıyan gelişmeler ise şu şekilde sıralandı:

  • Illinka Yakınlarında CS Gazı İddiası: Ukrayna’nın OPCW’nin teknik desteğiyle yürüttüğü soruşturmada, Rus güçlerinin Eylül 2024’te Dnipropetrovsk bölgesindeki Illinka köyü yakınlarında Ukrayna mevzilerine karşı “CS” tipi göz yaşartıcı gaz içeren mühimmat kullandığı öne sürüldü.
  • OPCW’nin İncelemesi: OPCW, Kasım 2024’te yayımladığı ayrı bir teknik inceleme raporunda bölgeden alınan mühimmat ve toprak örneklerinde CS maddesinin bulunduğunu doğrulamış, ancak kullanımın sorumlusunu belirlememişti.
  • Taraf Ülkelere İletim ve Kınamalar: Ukrayna’nın ulusal soruşturma raporu 17 Kasım’da OPCW aracılığıyla Kimyasal Silahlar Sözleşmesi’ne taraf ülkelere iletildi. Raporun ardından Almanya, Danimarka ve Estonya da Rusya’yı kınayarak sorumluların hesap vermesi çağrısında bulundu.
  • Rusya’nın Tutumu: Rusya ise Ukrayna’da kimyasal silah kullandığı yönündeki suçlamaları daha önce reddetmiş ve Ukrayna’nın sunduğu bilgilerin güvenilir olmadığını savunmuştu.